Zerrspiegel [ Search ] [ Index ] [ Edit ] [ About ]

Стихотворение Надим Намангани (1844-1910), посвященное критике Дукчи-ишана - предводителя Андижанского восстания 1898 г.(усл., n°1)

Description

Институт востоковедения Академии наук республики

Узбекистан, фонд-1, № 4179, 213б-217а.

Categories

Андижан Винтовка Военное дело Восточные слова Географические названия Город и архитектура Император Индия Индостан Индус Истина История Йикчи ишан Казань Кари Кашмир Кинжал Китаец Китмень-типе Конфессиональные группы Культура Маньчжур Минг-типа Мир Мирадж Молитва Мусульманское образование Надим Намангани Народ Обитель Обычаи и обряды Оценка Падишах Профессиональные группы Религия Россия Рум Русские слова Рустам Сайид Самооценка Самрат Связи Святой Сибирь Солдат Телеграф Уч лак сум Фараон Фергана Фольклор Ханака Шайтан Шариат Шах Этнические и племенные группы اتقيالار اقطاب توره دعالار

Editor

AE, MB

Text

(b213)

دوران چرخ ايدل بيحد يمان ايمسمو

طوفان غصهُ غم آثار قان ايمسمو

کرد غبار فتنه ير آسمان ايمسمو

فرغانه اهلی غم دن رنکی سمان ايمسمو

بو شوريش قيامت آخر زمان ايمسمو

ساداتُ پيشوالر يتکان رهنمالار

اقطابُ اوليالر زهّادُ اتقيالار

علم اهلیُ رسالار حجاج ُ پارسالار

قاری فوش ادالار اهل دلُ دعالار

شيخان خانقالار شمس جهان ايمسمو

هر برلاريده يوز غم دوران هر جفادن

کونکل لری پريشان خوفُ خطر بلادن

بر لحظه .. غوغا ماجرادن

خونابه لر يوترلار بر دردِ بی دوادن

از بس که بو زمانه کوب جان ستان ايمسمو

بولدی يکرمه اوج يل فرغانه فطرتيغه

اوتی بو ايمفراطور ظل حمايتيغه

سوندی بويون خلايق حق نی ارادتيغه

کورکوزدی شاه سعين بو ايل فراغتيغه

فرغانه دولتی ده دارالامان ايمسمو(b213/a214)

بو شاهيمزنی قيلميش ايزد بسی مظفر

ملکی خطا ُ روم تا هند بالمقرر

اسکندر زماندور محکوم جمله کشور

سالغان بو شوکتی دين بحر ايله برکا لنکر

بو پادشاه عالم صاحب قرآن ايمسمو

فرغانه دولتيده تابغان ايدی فراغت

هيج وجه دين يتشمای بو ايل کا ظلمُ زخمت

بيچاره کم بغل لر بولميش ايدی بدولت

افسوس کيم فلک دين يوزلاندی بيزکا محنت

بر بر ديين قولاغ سال بو داستان ايمسمو

بو دهر آفتيدين بر شوريش اولدی پيدا

مينک تيفه ليغ ايشاندن چيقتی فسادُ غوغا

بولدی دماغی فاسد بر کيچه قضارا

مردم کا سالدی اغوا اول جينی ديو آسا

ای اهل عقلُ دانا بيزکا زيان ايمسمو

ايتی جهان ايليکا نيرنک و سحرُ جادو

صورت ده اوليا ديک سيرتده مثل هندو

بی علمُ بی ديانت باطن ده خنکُ بدبو

شيطان آدمی خواصلی خطا ُ منجو

سر فتنه جفاجو يکچی ايشان ايمسمو(a214/b214)

بر کته خانقاهی قيلغان در آشيانه

مينک آتنی باغلاغوديک بر يانغه اخته خانه

آشُ قزانين ايکان بو ايل کا دامُ دانه

جادوکری زمانه سحريدن آشخانه

فرعون دين نشانه مله چفان ايمسمو

اول خانقاهی ايچرا ارغمچی دام تذوير

مله چفانُ سله ابله کا ايردی تدبير

نيرنک برله قيلدی بی عقل لرنی تسخير

مينک تيفه جايی بولدی کوياکه شهر کشمير

مردم کوزيکا ايشان اصلی يلان ايمسمو

ديوُ شيطان اولدی اول بد نهاده اهزن

تاريکُ تيره بولدی چشميغه روز روشن

بولدی جنون زياده جاک ايتی جيب دامن

عقلی باشيدين اوجتی ديدی غزا قيلرمن

مقصود بو ايشی دين ايلدين تلان ايمسمو

بر نيچه شياطين قولغه اليب فجاغين

کرديلر انديجان کا فاسد قيليب دماغين

بعضی نی اوخلاکانده کستی کيچه تماغين

قاچتی شبانه قُودی سلات ايتب سراغين

بو شيرلر قاشيده اول ماکيان ايمسمو (b214/a215)

بر تلکراف برله توتی جهاننی عسکر

قيلغان تمام در برتر تفنک خنجر

فرغانه ملکی تولدی لشکر بيله سراسر

هر قيسی ذال روستم مردانه ُ دلاور

ميدان جنک ايچره بر ارسلان ايمسمو

توتی لر انی محکم کتمان تيفه يوليده

بوينيغه توشتی زولون سلاتلار قوليده

کيلتوردی انديجان کا عسکر اونکُ سوليده

رسواليغ ايله اولدی اول باعث سک يليده

بر عبرت تمامی اهل زمان ايمسمو

بر نيچه لر اسيلدی انی ضلالتی دن

بعض سبيرکا کيتی شه نی سياستی دن

فرغانه باش کوتارمس بولغان خجالتی دن

آنی کسافتی دن اول فتنه آفتی دن

کوب ايل اسيرُ زار بی حانُ مان ايمسمو

بو ايشنی کرجه قيلدی ايشانی بی ديانت

فرغانه اهلی بولدی موندين بسی حجالت

مينک تيفه ليغ نی جايی ويرانه بولدی غارت

ايمدی نه سود قيلغای افسوس ايله ندامت

اوج لک صوم اخجه برمق بار کران ايمسمو (a215/b215)

کر بولمسه بو ايشان رئ ايله اقتضاسی

فرغانه نينک ايلی نی تاراج ايله اذاسی

بولغای مو ايردی هزکز بو نوع مجاراسی

يتکيمو ايردی بيزکا بو کلفتُ جفاسی

قيلغان آنی خطاسی ظلم عيان ايمسمو

خلق ايچره سامری ديک کوب فتنه لر سالدی

نيرنک حيله برله کوب ايلدين اخجه الدی

جادوُ سيحری آخر فرغانه کا بيليندی

فرمان ايمفراطور بولغاج انکا اسيلدی

اول پادشاه اعظم حکم روان ايمسمو

بر برغه يخشی ايردی روسيه ُ مسلمان

مهر ايله شفقت اوزره پيوسته شادُ خندان

کوب ربط اشناليغ ايلاب بولوب قدردان

افسوس کيم غباری سالدی اراغه شيطان

بو ايش نی باشلغان لر مارُ جيان ايمسمو

يتکان بو طرز کلفت حکم ازل قلم دن

اول باعث مفرت يکجی متهم دن

بو ايل نی بغری قاندور خوفُ خطر الم دن

هر لحظه دردُ غم دن بر نيچه ستم دن

ويرانه لرده يغلاب ازرده جان ايمسمو (b215/a216)

قيلغان ايشی مخالف ايردی شريعت ايچره

عکش نظام ُ ملت دينُ طريقت ايچره

بو طرز فتنه کرليغ يوقتور حقيقت ايچره

کر اول حلال انکلر اول ايشنی عبادت ايچره

دين دن چيقار ديکان لر اسلاميان ايمسمو

الحمد لله ايمدی اول پادشاه اعظم

ايتمای ينه کرم نی فرغانه اهلی دين کم

قيلدی تماميمزنی آزادُ شادُ خرم

جزمُ خطا اهلی نی بيزلردين ايتی برهم

فرغانه اهلی موندين کوب شادمان ايمسمو

تحقيق ايله الغ لر روشن قيليب عدالت

يخشی بيله يمان نی ممتاز ايتب بغايت

يتی جزاغه ياغی اوزکه همه سلامت

شکرانه سيکا ديرميز حمد ثنا دوامت

اول شاهمز دعاسی ورد زبان ايمسمو

قيلغان مخمس ايله بو قصه نی نمايان

نادم تخلصی دور اولاد شاه مردان

فرزند شيخ الاسلام جايی انی نمنکان

ايشان توره اسمی ... عملی ثنا خوان

اشعاريدين ... (a216/b216)

بو ايشلر يکه بولدی تقدير اقتضاسی

لوحُ قلم غه يازغان عالمنی ماجراسی

بر درد بارکه يوقتور هرکز انی دواسی

قيلغان عزيز لرنی اوباش محبت پايه سی

کلزار شرع برحق موندين خزان ايمسمو

دنيا ترددوديدن هر کيم باشيده سودا

نفسُ هوا يوليده شامُ سحر تمنّا

برداسی آخرت يوق کونکل لريده اصلا

... کرم مروت بو ايل ايجيده عنقا

... مردان کوزون .. ايمسمو

افسوس کيم خدا جو مردانه لر عدم دور

روشن ضمير ... مردم ايجيده کم دور

... مصلحت .. اوباش متهم دور

بو ايل غه کارُ باری اول زمره نی ستم دور

مردم ايشی هميشه آه فغان ايمسمو

ضنديق ديو صورت شرمنده بدولت

سرمست فيل هست بدافت پر کسافت

... بی طهارت رندان اهل غارت

هندوی تره طينت باش اولدی فی الحقيقت

فرغانه ملکی ايمدی مازندران ايمسمو (b216/a217)

کرجه جند اوليا ُ اقطاب لر اوتوب دور

رخسارينی بو ايلدين ير ايچره برکتيبدور

قالغان بو بی نوالر هجران ده قان يوتوب دور

.. بو کيتی ...بتيب دور

ای بنده اوزمه اميد مهربان ايمسمو

شايدکه حق تعالی ... عنايت ايتسه

... فراغت ...

شرع شريغه احمد روحين حمايت ايتسه

... ايلی نی عالمده غارت ايتسه

دنيا يوزی دميده بر کلستان ايمسمو

معراجيغه يتيشتی ظلمُ جفای دوران

فسقُ فجوره تولدی ملک تمام توران

مرمدی بيله مسيحی وقت خروجی آلان

ايول غمُ ستم دين بر لحظه يوتمغيل قان

سالغيل ايشينک ... ... ستان ايمسمو